Quantum Communication: 1000 కి.మీ క్వాంటం కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్‌తో భారత్ సరికొత్త రికార్డు!

Quantum Communication: సమాచార భద్రత విషయంలో భారత్(India) ప్రపంచం అబ్బురపడేలా ఓ విజయాన్ని సాధించింది. హ్యాకింగ్(Hacking), ట్యాపింగ్ వంటి సైబర్ ముప్పులకు ఏమాత్రం అవకాశం లేని సురక్షితమైన 'క్వాంటం కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్'ను స్వదేశీ పరిజ్ఞానంతో భారత్ సిద్ధం చేసింది. ఏకంగా వెయ్యి కిలోమీటర్ల మేర ఈ నెట్‌వర్క్ సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించడంతో ఈ రంగంలో దూసుకుపోతున్న చైనాకు భారత్ గట్టి పోటీనిస్తోంది.

ఏమిటీ క్వాంటం కమ్యూనికేషన్?

సాధారణ ఇంటర్నెట్ వ్యవస్థలో సమాచారం ఎన్‌క్రిప్ట్ అయినప్పటికీ, భవిష్యత్తులో శక్తివంతమైన కంప్యూటర్ల ద్వారా దాన్ని ఛేదించే ప్రమాదం ఉంది. కానీ, క్వాంటం కమ్యూనికేషన్ పూర్తిగా భిన్నమైనది. ఇది ఫోటాన్ల (కాంతి కణాలు) ద్వారా పనిచేస్తుంది. ఇందులో క్వాంటం కీ డిస్ట్రిబ్యూషన్ అనే సాంకేతికతను ఉపయోగిస్తారు. దీని ప్రత్యేకత ఏమిటంటే, ఎవరైనా ఈ సమాచారాన్ని హ్యాక్ చేయడానికి ప్రయత్నిస్తే, క్వాంటం భౌతికశాస్త్ర సూత్రాల ప్రకారం ఆ సంకేతం వెంటనే మారిపోతుంది. దీంతో డేటా చోరీకి గురవుతుందనే విషయం పంపేవారికి, స్వీకరించేవారికి వెంటనే తెలిసిపోతుంది.

సాధారణంగా క్వాంటం సంకేతాలు దూరం పెరిగేకొద్దీ బలహీనపడతాయి. మామూలు వైర్లలాగా వీటికి రిపీటర్లను వాడటం కుదరదు, ఎందుకంటే అలా చేస్తే క్వాంటం లక్షణాలు దెబ్బతింటాయి. దీనికి పరిష్కారంగా భారత శాస్త్రవేత్తలు ‘ట్రస్టెడ్ నోడ్’ విధానాన్ని ఎంచుకున్నారు. నెట్‌వర్క్‌ను చిన్న సెగ్మెంట్లుగా విభజించి, వాటిని ఇంటర్మీడియట్ నోడ్స్‌తో అనుసంధానించారు. 'క్వాన్యు ల్యాబ్స్' అనే భారతీయ స్టార్టప్ సంస్థ అందించిన సాంకేతికతతో ఈ భారీ నెట్‌వర్క్ సాకారమైంది.

ఉపయోగాలు ఇవే:

రక్షణ రంగం: అత్యంత రహస్యమైన సైనిక సమాచారం శత్రువుల చేతికి చిక్కకుండా రక్షించవచ్చు.
ఆర్థిక భద్రత: UPI లావాదేవీలు, బ్యాంకింగ్ నెట్‌వర్క్‌లపై జరిగే సైబర్ దాడులను సమర్థవంతంగా అడ్డుకోవచ్చు.
మౌలిక సదుపాయాలు: పవర్ గ్రిడ్లు, రైల్వే నిర్వహణ, కీలకమైన ప్రభుత్వ డేటాను సురక్షితంగా ఉంచవచ్చు.
వైద్య రంగం: రోగుల సున్నితమైన ఆరోగ్య సమాచారాన్ని ఆస్పత్రుల మధ్య భద్రంగా పంచుకోవచ్చు.

భారత ప్రభుత్వం 'నేషనల్ క్వాంటం మిషన్' కింద రూ.6,000 కోట్లతో ఎనిమిదేళ్లలో 2,000 కిలోమీటర్ల నెట్‌వర్క్ నిర్మించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. అయితే, కేవలం రెండేళ్లలోనే 1,000 కిలోమీటర్ల మైలురాయిని చేరుకోవడం విశేషం. ఇదే వేగంతో సాగితే 2027 నాటికే పూర్తిస్థాయి నెట్‌వర్క్ అందుబాటులోకి రానుంది. ఈ విజయంతో ప్రపంచంలోనే అత్యంత సురక్షితమైన కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థ కలిగిన దేశాల్లో ఒకటిగా భారత్ నిలవనుంది.